13 Shares

Ở bài viết trước, chúng ta cũng đã tìm hiểu cách đặt hợp âm cho bài hát, trong chia sẻ tiếp này chúng ta cùng tìm hiểu Cách sử dụng các hợp âm 3, hợp âm 7, hợp âm màu vào cách đặt hợp âm trong bài hát cũng là chuỗi kiến thức nhạc lý cơ bản mà bạn cần nắm.

Click để đến mục chính trong bài

Đặt Hợp Âm Trong Bài Hát

Trước khi đặt hợp âm cho một bài hát, ta phải biết:

Hóa biểu
  1. a. Bài hát ở cung thể (key) gì.
  2. Các hợp âm của bài hát là gì.

Thí dụ: Nếu bài hát ở FA TRƯỞNG, các hợp âm tự nhiên của nó sẽ là: F Gm Am Bb C Dm Edim (I ii iii IV V vi vii◦)

Ôn Bài: Tìm Cung Thể Bài Hát

  • Nốt kết bài hát (bè chính) thường là Cung của bài hát.
  • Muốn biết bài hát ở thể Trưởng hay Thứ, chúng ta tính ra từ Bộ Khoá biểu (key sugnatures)

– Bài hát không có thăng hay giáng: Kết bằng nốt Đô là Đô Trưởng; kết bằng nốt La là La Thứ.

Bài hát có Bộ Khoá Thăng

Bài hát có bộ khóa thăng
  • Lấy dấu thăng cuối cùng tính lên 1 bậc (quãng 2 thứ), nếu trùng với Nốt Kết Bài: Bài hát ở thể Trưởng.
  • Lấy dấu thăng cuối cùng tính xuống 1 bậc (quãng 2 trưởng), nếu trùng với Nốt Kết Bài: Bài hát ở thể Thứ.

Bài hát có Bộ Khoá Giáng

Bộ khóa giáng
  • Lấy dấu giáng cuối cùng tính lên quãng 5 (hoặc tính xuống quãng 4, dấu giáng áp chót), nếu trùng với Nốt Kết Bài: Bài hát ở thể Trưởng.
  • Lấy dấu giáng cuối cùng tính lên quãng 3, nếu trùng với Nốt Kết Bài: Bài hát ở thể Thứ

Ôn Bài: Tìm Các Hợp Âm

  • Bài hát ở thể Trưởng, thứ tự các hợp âm như sau: I – ii – iii – IV – V – vi – vii° (chữ Hoa là Trưởng), thí dụ: C – Dm – Em – F – G – Am – B°
  • Bài hát ở thể Thứ, thứ tự các hợp âm: Tự Nhiên: i – ii° – III – iv – v – VI – VII    Hoà Âm:  V
Thí dụ: nếu bài hát ở SOL Trưởng (G), ta thấy 2 hợp âm trưởng khác ở kế bên là C và D; những hợp âm thứ nằm dưới các hợp âm Trưởng: Am, Em và Bm

Các hợp âm có thể được đặt (chuyển) ở bất cứ chỗ nào trong bài hát. Nhưng người ta thường đặt ở:

  • a.Các đầu trường canh.
  • b.Các đầu phách mạnh.
  • c.Những nốt nhạc quan trọng trong trường canh.

Chọn Lựa Hợp Âm trong việc đặt hợp âm cho một bài hát

Xác định hợp âm của 1 nốt nhạc thuộc về hợp âm 3 nào?

Với bài hát cung thể ĐÔ TRƯỞNG, mỗi 1 nốt nhạc có thể có 3 hợp âm (triads) khác nhau (không tính các hợp âm tăng và giảm nhân tạo):

  1. Chính nó là 1 hợp âm
  2. Xuống một quãng 3
  3. Xuống một quãng 5

Xét nốt nhạc có thể thuộc 12 hợp âm 3 khác nhau

Nếu tính cả các hợp âm nhân tạo, mỗi 1 nốt nhạc có thể có 12 hợp âm cơ bản (triads) khác nhau:

Xét 2 nốt nhạc thuộc về hợp âm 3 nốt (triad) nào?

Với hợp âm 3 nốt (triad), mỗi 2 nốt nhạc có thể có 2 hợp âm khác nhau:

  1. Nốt ở dưới là 1 hợp âm
  2. Từ nốt dưới tính xuống một quãng 3.

Xét 3 nốt nhạc chỉ duy nhất thuộc về 1 hợp âm 3 nốt (triad)

Với hợp âm 3 nốt (triad), mỗi 3 nốt nhạc chỉ có 1 hợp âm:

Xét 1 nốt nhạc thuộc về hợp âm nào trong hợp âm 7

Với hợp âm 4 nốt (hợp âm 7), mỗi 1 nốt nhạc có thể có 8 hợp âm:

Cách tìm hợp âm cho bài hát piano

Các hợp âm trong cung thể SOL TRƯỞNG

Các hợp âm: G Am Bm C D Em F#dim

Hợp âm chính và hợp âm phụ trong điệu thức

  • Trong âm giai, các hợp âm I, IV và V gọi là các hợp âm chính (primary), thường được dùng. Nhất là chỗ cuối câu, cuối đoạn.
  • Các hợp âm khác gọi là các hợp âm phụ (secondary), dùng xen kẽ với các hợp âm chính.
  • Hợp âm tăng rất ít khi dùng.

Chọn Lựa Hợp Âm tìm hợp âm cho một bài hát

  • Đầu bài và cuối bài: thường ở hợp âm chủ, bậc I (tonic).
  • Cuối câu, cuối bài, tùy vào các giải kết dùng (sẽ học sau).
  • Ngoài ra:
  1. Tùy thuộc vào số nốt nhạc có trong hợp âm.
  2. Tùy vào tâm tình của lời ca.
  3. Tùy vào hợp âm ở trước và theo sau.

Đặt hợp âm cho bài hát, ca khúc phụ thuộc số nốt nhạc trong hợp âm

 

Đặt hợp âm cho ca khúc phụ thuộc Tâm Tình Lời Ca

Đặc tính của các Hợp Âm (Triads):

  • Thông thường, hợp âm Trưởng diễn tả một tính cách mạnh mẽ, vươn lên, vui tươi và sáng sủa.
  • Hợp âm thứ, ngược lại, diễn tả một tính cách nhẹ nhàng, trầm lắng, buồn thảm và u tối.
  • Hợp âm tăng, nghe cứng cỏi.
  • Hợp âm giảm, nghe yếu ớt.

Bảng chuyển hợp âm trong ca khúc, bài hát

BẬC HỢP ÂM CHUYỂN HỢP ÂM

I

Có thể chuyển tới bất kỳ hợp âm nào trong âm giai. Và bất cứ hợp âm nào cũng có thể chuyển về hợp âm bậc I

ii

ii – V, ii – vii◦ (4 up, 3 down)

iii

iii – IV, iii – vi (2 up, 4up)

IV

IV – ii, IV – V, IV – vii◦, IV – I (3 down, 2 up, 4 up)

V

V – vi, V – I (2 up, 4 up)

vi

vi – ii, vi – iii – IV, vi – IV, vi – V (relative key triad)
vii◦ vii◦ – I, vii◦ – III. Thông thường, hợp âm dim này dùng trong dim7, sử dụng để làm hợp âm chuẩn bị trong các chuyển biến hòa thanh.

  • Hợp âm chủ (tonic) là hợp âm vững vàng nhất trong âm giai, nên được dùng nhiều và có thể chuyển đến bất cứ hợp âm nào.
  • Cuối câu nên dùng “strong progressions”, trong câu có thể chuyển đến bất cứ hợp âm nào.

  1. Đầu bài hát dùng hợp âm chủ (G)
  2. Dùng Em vì từ G/ Em (down 3rd) và hợp âm sau Em /Am (up 4, the best!). Có thể dùng hợp âm Bm vì có thêm nốt F# ở đầu phách 3, nhưng G /Bm (up 3rd) và Bm/ Am (down 2nd), Bm/D (up 3rd) không hay!
  3. Am, vì Em/Am (up 4th) và sau đó Am/D (up 4th): the best!. Dùng D cũng tạm được vì trong trường canh có nhiều nốt trong hợp âm, nhưng hợp âm kế tiếp phải đổi thành G hoặc Bm
  4. Trường canh cuối cùng là kết câu, nên việc chọn lựa tùy vào hợp âm trước và sau nó… Am/D rất tốt.

Cách tìm hợp âm cho bài nhạc Hợp âm với BASS nốt

G/B

– Hợp âm chính là G major Nốt Bass là nốt Si (B)

  • Người ta dùng ký hiệu để dùng cho đàn BASS hoặc tay dưới của đàn Keyboard.
  • G/B (hợp âm đảo 1), G/D (hợp âm đảo 2)
  • Nốt Bass không nhất thiết phải là nốt nằm trong hợp âm.

Cách sử dụng các hợp âm 7, hợp âm màu

Cách sử dụng hợp âm 7 trong việc hòa thanh bài hát

  • Hợp âm 7: Khi hợp âm theo sau là hợp âm đi lên quãng 4 (up 4th), người ta thường sử dụng hợp âm 7, như V7ÆI
  • Ngày nay người ta dùng hợp âm 7 rất thường xuyên, không nhất thiết là hợp âm đi lên quãng 4 (miễn là hợp âm có nốt cùng nốt quãng 7 hoặc dưới một bậc)
  • Hợp âm 7 là một hợp âm nghịch, cho ta một cảm giác thúc bách, mong mỏi… trở về.

Cách tìm hợp âm cho bài nhạc sử dụng Hợp âm 9 (add2), 13 (add9)

  • Cách sử dụng giống như hợp âm 7.
  • Tùy theo nốt nhạc trong trường canh mà sử dụng.
  • Trên Keyboad, G7, G(add2) và G(add9) có thể được bấm như sau:

Cách sử dụng các hợp âm màu Hợp âm SUS trong hòa thanh bài hát

  • Hợp âm SUS (sus4 , sus2): cũng là một hợp âm nghịch (vì có quãng 2 trong hợp âm), nhưng cho ta một cảm giác nhẹ nhàng hơn. Có thể gần như IV Æ I (Amen)
  • Khi dùng SUS, thường hợp âm theo sau phải có nốt suspension. Thí dụ, nếu dùng Csus4, thì hợp âm theo sau là C (cũng có thể là Am, Em) vì có nốt MI.

Nhạc Ngũ Cung

  • Vì nhạc ngũ cung chỉ có 5 nốt, nên không thể dùng toàn bộ các hợp âm của nhạc Tây Phương (7 nốt) để đặt hợp âm.
  • Đối với nhạc ngũ cung, người ta thường đệm bằng cách rải các nốt hơn là đi hợp âm.

Nhạc Bình Ca

  • Nhạc Bình Ca (Plain Chant, Gregorian Chant) là bài hát đơn điệu, thường không dùng nhạc đệm. Hiện nay, theo trào lưu hoặc vì nhu cầu, chúng ta đã sử dụng một vài nhạc khí để đệm cho những bài hát Bình Ca này. Ở đây, trong khuôn khổ hạn hẹp của bài chia sẻ về Cách Thức Ghi Hợp Âm, chúng ta không lạm bàn đến thể nhạc Bình Ca, chỉ xin nêu lên một chú thích quan trọng sau đây:
  • Bình Ca sử dụng 7 nốt nhạc cơ bản (như âm giai của Nhạc Cổ Điển Tây Phương) với nốt Si có thể là Si giáng hoặc Si bình. Mỗi nốt nhạc có thể được chọn làm Chủ Âm (Bậc I) để tạo nên một Thể riêng, và Thể Dorian (Re), gần gũi với âm giai Re thứ, được sử dụng nhiều nhất trong những bài thánh ca Việt Nam. Điều quan trọng đáng lưu ý ở đây là Thể Re không bao giờ sử dụng nốt cảm âm (là nốt bậc VII cách nốt chủ âm bậc I nửa cung). Vì thế, khi sử dụng hợp âm bậc V, chúng ta không dùng hợp âm A trưởng (la-do#-mi) với nốt DO#, nhưng chỉ dùng hợp âm Am (la-do-mi) với nốt DO bình!

Bộ công thức các bước đặt hợp âm cho một bản nhạc ( áp dụng trong điệu thức Đô trưởng)

 

 

Hy vọng với chia sẻ Cách sử dụng các hợp âm 3, hợp âm 7, hợp âm màu trong cách đặt hợp âm trong bài hát các bạn đã nắm thêm được phần nào cách thức sử dụng hợp âm để hòa thanh đặt hợp âm trong bài hát tự chơi piano, guitar, organ theo yêu thích của mình. Đừng quên chia sẻ bài viết này để mọi người cùng tham khảo, học tập nhé!

Có thể bạn tìm kiếm!

cách đặt hợp âm
cách đặt hợp âm cho bài hát
cách đặt hợp âm cho bài hát piano
cách đặt hợp âm cho bài hát organ
cách đặt hợp âm vào bài hát
cách đặt hợp âm cho bài hát guitar
cách đặt hợp âm cho một bài hát
cách đặt hợp âm guitar
cách đặt hợp âm cho một bản nhạc
cách đặt hợp âm cho bản nhạc
cách đặt hợp âm cho 1 bài hát
hướng dẫn cách đặt hợp âm cho bài hát
cách tạo hợp âm guitar
cách đặt tay hợp âm guitar
cách tạo hợp âm cho bài hát
cách đặt hợp âm cho một bài hát bất kỳ
cách đặt hợp âm màu cho bài hát
cách tạo hợp âm piano
cách đặt hợp âm trong bài hát
cách đặt tay hợp âm ukulele
cách đặt tay bấm hợp âm
cách đặt tay các hợp âm
hợp âm màu
hợp âm màu guitar
hợp âm màu piano
hợp âm màu hoa bí
hợp âm màu xanh
hợp âm màu và cách sử dụng
các hợp âm màu trong guitar
các hợp âm màu guitar
hợp âm chiếc dù màu xanh
cách dùng hợp âm màu
cách sử dụng hợp âm màu
cách sử dụng hợp âm màu guitar
hợp âm màu mắt em
hợp âm màu là gì
vòng hợp âm màu guitar
hợp âm màu trong guitar
những hợp âm màu guitar



Tôi là ai?


0 0 vote
Tiêu đề bài viết
Subscribe
Notify of
guest
0 Comments
Inline Feedbacks
View all comments